Rehber — her şey sade Türkçe

Elindeki N modelin (ya da yöntemin) kaç GERÇEKTEN bağımsız fikre denk geldiği. Birbirinin kopyası olanlar tek sayılır.

Birbirinden BAĞIMSIZ N bahsi bir arada tutmak, tek bir bahse göre riske-göre-getiriyi (Sharpe) kaç KAT artırır. Cevap √N_eff'tir: bedava öğle yemeği tam olarak bu kadardır.

PBO'nun hesaplandığı yordam. Veriyi eşit parçalara böler, mümkün olan TÜM yarı-yarıya eğitim/test bölünmelerini tek tek dener ve her seferinde 'eğitimde birinci olan, testte kaçıncı oldu?' sorusunun cevabını kaydeder.

Elindeki tek veri kümesinden, satırları yerine koyarak rastgele çekip binlerce sahte kopya üretmek. Bir sayının etrafındaki belirsizlik bandını, formül ezberlemeden ölçmenin yolu.

Eğitim verisi ile test verisi arasında zaman tamponu bırakmak. Komşu günlerin bilgisi test dilimine sızmasın diye.

Saklı test verisine yapılacak her bakış için ayrılan 'yanılma hakkı' bütçesi. Toplam %5'lik hata payı planlanan bakışlara bölünür ve harcandıkça biter.

Piyasadaki genel ruh hâlini 0–100 arasında özetleyen bileşik gösterge. 0 = herkes kaçıyor, 100 = herkes koşuyor.

Agresif alıcıların mı yoksa agresif satıcıların mı baskın olduğunu gösteren koşan toplam. Bekleyen emirleri değil, sabırsız olanları sayar.

Aldığın risk başına ne kadar getiri elde ettiğin. Kazancı tek başına değil, ne kadar sarsıldığına bölerek ölçer.

Bir varlığın, piyasa %1 hareket ettiğinde ortalama ne kadar hareket ettiği. Beta 1 = piyasayla birlikte; 1.5 = piyasa %1 çıkınca ~%1.5 çıkar (daha oynak); 0.5 = yarısı kadar; negatif = ters yönde.

Getirilerin ne kadar dağıldığının (standart sapma) yıllık ölçeğe çevrilmiş hali. Yüksek = savruk, geniş salınım; düşük = sakin. Sharpe'ın paydası: aynı getiriyi daha düşük oynaklıkla üretmek daha iyidir.

Sharpe ile aynı soruyu sorar, tek farkla: paydada tüm dalgalanmayı değil, sadece AŞAĞI yöndeki dalgalanmayı sayar. Yukarı yöndeki sürprizler ceza almaz.

Bir sinyalin sıralamasının, ertesi günkü getiri sıralamasıyla ne kadar örtüştüğü. −1 ile +1 arasında; sıfır 'hiçbir bilgi yok' demektir.

Sinyalin ve gerçekleşen sonucun ham değerlerini değil, SIRALARINI karşılaştıran korelasyon. 'Kim kaçıncı oldu?' sorusuna bakar, 'kim ne kadar farkla önde?' sorusuna değil.

Ortalama IC'nin, IC'nin kendi standart sapmasına bölünmesi. 'Sinyal ne kadar iyi?' sorusunu değil, 'ne kadar TUTARLI biçimde iyi?' sorusunu ölçer.

Uç çıkan tahminleri kasten havuz ortalamasına doğru çekmek. Yüksek çıkan sonucun bir kısmı şanstır ve şans tekrarlanmaz.

Ölçülen üstünlüğün, kendi ölçüm hatasının kaç katı olduğu. Sayının büyüklüğünü değil, o büyüklüğe ne kadar güvenilebileceğini söyler.

Bir sonucun oynamasının yüzde kaçının elindeki açıklayıcıyla anlaşılabildiği. 1−R² ise geriye kalan, açıklayıcının bilmediği kısımdır — asıl ilginç olan orasıdır.

Bir serinin bugünkü değerinin, dünkü değeriyle ne kadar örtüştüğü. Sıfırdan farklıysa gözlemler birbirinden bağımsız değildir: dünü bilmek, bugünü kısmen bilmek demektir.

Elindeki N gözlemin kaç GERÇEKTEN bağımsız gözleme denk geldiği. Ardışık gözlemler birbirini tekrar ediyorsa satır sayısı, bilgi miktarını olduğundan büyük gösterir.

Bir açıklayıcı değişkenin, diğer açıklayıcılar tarafından ne kadar tahmin edilebildiğinin ölçüsü. Yüksekse o değişken yeni bir şey söylemiyor, söylenmişi tekrar ediyordur.

Sıralanmış bir listede, değerlerin yüzde kaçının senin altında kaldığını söyleyen sayı. p95 = 'yüzde 95'i bundan küçük, yalnızca yüzde 5'i bundan büyük'.

Kaç deneme yapıldığını hesaba katarak düzeltilmiş Sharpe. 'Bu sonuç, aynı sayıda kör deneme yapan birinin şansla bulacağından gerçekten daha iyi mi?' sorusunun cevabı.

Geçmiş testte en iyi çıkan modelin, yeni veride ortalamanın ALTINA düşme olasılığı. Yüksekse, seçim süreci gürültü seçiyor demektir.

Kazanan stratejiyi, hiçbir yeteneği olmayan rastgele üretilmiş stratejilerin EN ŞANSLISI ile karşılaştıran test. Geçemezse 'şansla tutarlı' sayılır.

Şans testinin daha güçlü akrabası. Aynı soruyu sorar — 'kazanan, hiçbir yeteneği olmayanların en şanslısını geçiyor mu?' — ama açık ara umutsuz adayların çıtayı gereksiz yere yükseltmesine izin vermez.

Çok sayıda test yapıldığında, 'anlamlı' bulunanların ne kadarının aslında gürültü olduğunu kontrol altında tutan düzeltme.

Bir grup testin TAMAMINDA en az bir tane yanlış keşif yapma olasılığı. Bonferroni de Romano-Wolf de bunu kontrol eder: 'tek bir sahte bile istemiyorum' derler. FDR'den daha sıkıdır — FDR sahte keşiflerin ORANINI tutar, FWER tek bir sahteyi bile.

Aynı anda m tane test yapıyorsan, 'anlamlı' saymak için gereken eşiği m'e bölmek. Böylece adayların hepsi değersiz olsa bile yanlışlıkla tek bir keşif yapma olasılığın %5'te kalır.

Yanlış keşif oranını, testler birbirine bağımlı olduğunda da geçerli kalacak şekilde kontrol eden düzeltme. Sıradan Benjamini–Hochberg yönteminin ihtiyatlı akrabası.

Birbirine benzeyen çok sayıda yarışmacının aslında kaç BAĞIMSIZ denemeye denk geldiği. 20 model neredeyse aynı şeyi yapıyorsa, gerçekte 20 değil belki 2 bağımsız deneme yapmışsındır — ve şans düzeltmesi (deflasyon) 20'ye göre değil, buna göre yapılmalıdır.

Bir stratejinin '1/N'i gerçekten yeniyor mu?' iddiasına karşı biriktirilen kanıt. Adil bir bahis oyununun kasası gibidir: kasa büyüyorsa iddia güçleniyor demektir. Farkı, bu sayıya İSTEDİĞİN AN bakabilirsin — sonucu bozmadan, sabit-süreli bir testin aksine.

Fiyatın yüzde kaç aleyhine hareket etmesi hâlinde pozisyonunun zorla kapatılacağı. Kaldıraçlı bir pozisyonun 'ölüm mesafesi'.

Belirli bir kaldıraçta, bir yıl boyunca sadece funding ödemelerinin sermayenden götüreceği yüzde. Fiyat hiç değişmese bile ödenen bedel.

Birden fazla varlık tutunca portföyünün oynaklığının, tek bir varlığın oynaklığına oranı. 1'e ne kadar yakınsa çeşitlendirme o kadar işe yaramıyor demektir.

Modelin geliştirilirken HİÇ görmediği, kilitlenip kenara ayrılmış veri dilimi. Modelin gerçekten işe yarayıp yaramadığına dair tek dürüst kanıt buradan gelir.

Yeni bir modelin, elde zaten olan daha iyi bir modelin kopyası olup olmadığını ölçen kapı. Korelasyonu belirli bir eşiği aşarsa ayrı bir bahis sayılmaz.

Bir modelin geçmiş testteki performansı ile canlıdaki performansı arasındaki fark. Ne kadar büyükse, geçmiş testin o kadar az şey anlattığı anlamına gelir.

Portföyünün ne kadarını bir gün içinde değiştirdiğin. Her değişim ücret öder — sinyal aynı kalsa bile.

Hedef ağırlık ile mevcut ağırlık arasındaki fark bu eşiğin altındaysa işlem YAPILMAZ. Küçük fikir değişikliklerine para ödememenin yolu.

Bitcoin ağında yaklaşık dört yılda bir, yeni üretilen bitcoin miktarının bir gecede yarıya inmesi. Protokolün kendi kuralı — kimsenin kararı değil.

Bugünün piyasa hareketinin, varlıkların ALIŞILDIK ilişkilerine göre ne kadar tuhaf olduğu. Büyük düşüşü değil, ilişkilerin bozulmasını ölçer.

Piyasanın kendi kendini ne kadar tetiklediğinin ölçüsü: bir büyük hareket, ORTALAMA kaç YENİ büyük hareket doğuruyor? 0'a yakınsa hareketler dışsal (haber kaynaklı, sakin); 1'e yakınsa içsel — hareket hareketi doğuruyor, kaskad/flash-crash öncesi kırılgan rejim.

Portföyün yıllık dalgalanmasını belirli bir hedefte tutmak için izin verilen en yüksek pozisyon büyüklüğü. Varlık ne kadar oynaksa sınır o kadar düşer.

En kötü senaryolar gerçekleştiğinde ORTALAMA ne kadar kaybedeceğin. 'En kötü %10'a düşersem, o %10'un ortalaması nedir?' sorusunu cevaplar.

Geçmiş getirilerin GERÇEK dağılımdan ne kadar sapmasına izin verdiğin. ε=0 'geçmiş aynen tekrarlayacak' der; ε>0 'geçmiş, tam olarak bilmediğin bir yarıçap içinde kayabilir' der ve karar bu yarıçapın en kötü noktasına göre alınır.

Kötü günlerin başladığı EŞİK. Günlerin %95'inde kayıp bu sayıdan az olur, %5'inde bundan fazla. Eşiğin kendisidir — eşiğin ötesinde ne olduğunu söylemez.

Bir zirveden sonraki en derin çöküşün büyüklüğü (maksimum düşüş) ve o zirveye geri dönmenin en uzun kaç sürdüğü (en uzun sualtı). Biri acının şiddeti, diğeri süresi.

Bir şirketin brüt kârının (satışlar − satılan malın maliyeti) toplam varlıklarına oranı. Gelir tablosunun EN ÜSTÜNE yakın olduğu için, net kâra kıyasla muhasebe oyunlarından en az etkilenen 'kalite' ölçüsüdür. Yüksek = varlık başına verimli para basan şirket.

Vadesiz türev sözleşmesini elinde tutmak için ödediğin (ya da sana ödenen) periyodik kira. Hangi tarafın kalabalık olduğunu gösterir.

Vadeli (ya da vadesiz) sözleşmenin fiyatı ile gerçek (spot) fiyat arasındaki fark. Piyasanın geleceğe ne kadar prim ödediğini gösterir.

O anda kapatılmamış toplam türev sözleşmesi miktarı. Piyasada ne kadar bahis açık durduğunu gösterir — hacimden farklıdır.

Her veri satırının iki zaman damgası taşıması: olay ne zaman OLDU, ve biz onu ne zaman ÖĞRENEBİLDİK. Sinyal sadece ikincisi geçmiş olan satırları görebilir.

Her günlük kaydın, bir önceki kaydın parmak izini içermesi. Tek bir rakamı geriye dönük değiştirirsen zincir kopar ve doğrulama patlar.

Madencilerin bugün kazandığı paranın, son bir yıldaki normal günlük kazançlarına oranı. 'Madenciler bugün alışılmadık derecede zengin mi, yoksa zar zor mu geçiniyor?' sorusunu tek bir sayıyla cevaplar.

Bitcoin'in piyasa değerinin, 'gerçekleşmiş değerine' (her coini en son hareket ettiği fiyattan sayan on-chain maliyet tabanı) göre ne kadar sapmış olduğunu standartlaştıran skor. Yüksek = ortalama sahip büyük kârda (tepe bölgesi); düşük/negatif = çoğu sahip zararda (dip bölgesi).

Ağın toplam değerinin, o ağ üzerinden günde taşınan para miktarına oranı. 'Bu ağ, gerçekten yaptığı işe göre ne kadar pahalı?' sorusunu sorar.

O gün ağda gerçekten işlem yapmış farklı cüzdan sayısı. Ağın günlük kullanıcı trafiği.

Bitcoin'in toplam değerinin, piyasadaki stablecoin (dolara sabitlenmiş jeton) miktarına oranı. Kısaca: 'alım yapmak için hazır bekleyen kuru barut ne kadar?'

Projenin açık kaynak deposunda son dönemde ne kadar gerçek kod yazıldığı. Ekibin çalışmaya devam edip etmediğinin en dolaysız ölçüsü.